هلیکوباکتر پیلوری چیست؟

 هلیکوباکتر پیلوری (Helicobacter pylori) گونه‌ای از باکتری هلیکوباکتر است که در معده زندگی می کند. میکروب حاوی تاژک‌هایی است که با استفاده از آنها وارد مخاط معده می‌شود تا بتواند از اسید معده دور و زنده بماند.

هلیکوباکتر پیلوری ، عامل اصلی بیماری‌هایی مثل زخم معده و ناراحتی‌های معده و ابتدای روده است .همچنین اصلی ترین عامل سرطان معده است؛ به طوری که 90 درصد افراد مبتلا به سرطان معده، آلوده به این میکروب هستند؛ اما آلودگی به هلیکوباکتر پیلوری، به تنهایی برای بروز سرطان معده کافی نیست و باید عوامل خطر دیگری نیز وجود داشته باشند.

شیوع بیماری در جهان و ایران

هلیکوباکتر پیلوری، شایع‌ترین میکروبی است که انسان‌ها را در بُعد جهانی آلوده کرده است؛ به طوری که نیمی از مردم دنیا (بیش از 4 میلیارد نفر) مبتلا به عفونت هلیکوباکتر بوده و شیوع آن در جهان به 44.3 درصد رسیده است. 

طبق تخمینها حدود 25 تا  50 درصد افراد در کشورهای توسعه یافته و  ۷۰  تا ۹۰ درصد افراد در کشورهای در حال توسعه، آلوده به این باکتری هستند. در مناطق در حال توسعه ممکن است تا ۸۰ درصد جمعیت تا سن ۲۰ سالگی به این عفونت آلوده شوند. هر چه سن بالاتر برود ، احتمال گرفتار شدن فرد هم بیشتر می‌شود.

 بر اساس مطالعات جهانی، هم اکنون، شیوع هلیکوباکتر پیلوری در کشورهای توسعه یافته جهان  34.7 درصد ، در کشورهای در حال توسعه بیش از 50 درصد و در  ایران بین 50 تا 60 درصد برآورد شده است.

شیوع عفونت هلیکوباکتر پیلوری در بزرگسالان بسیار بیشتر از کودکان و در مردان بیش از زنان در تمام کشورها و قاره هاست.

 

علائم بیماری:

اکثر افراد مبتلا به عفونت هلیکوباکتر پیلوری هیچ علامتی ندارند و در کمتر از 10 درصد افراد ممکن است علائم سوء هاضمه و یا درد در ناحیه اپی گاستر گزارش شود.

 

راه های انتقال بیماری:

انتقال میکروب هلیکوباکتر پیلوری از راه فرد به فرد و عمدتاً از راه‌های دهانی-دهانی یا دهانی-مدفوعی صورت می گیرد

 

عوامل خطر بیماری:

سابقه خانوادگی، تراکم جمعیت، زندگی در شرایط غیر بهداشتی، غذا و  آب آلوده ، تماس با محتویات معده افراد آلوده ، غذاهایی که بخوبی پخته نشده اند،  از عوامل خطر ابتلا به عفونت هلیکوباکتر پیلوری محسوب می شوند

 

عوامل  کاهش شیوع بیماری:

بهبود وضعیت اجتماعی و اقتصادی کشورها و افزایش سطح تحصیلات افراد نقش مهمی در کاهش شیوع ابتلا به هلیکوباکتر پیلوری دارد. 

 

روشهای تشخیص بیماری:

اندوسکوپی:  نمونه برداری از قسمت انتهایی معده

تشخیص آنتی‌ژن میکروب با مدفوع

تست تنفسی (یو.بی.‌تی) :  در این روش یک محلول نشان‌دار به بیمار می‌دهند و زمانی که فرد نفس می‌کشد به دلیل نشان‌دار بودن محلول هیدروژنی که از راه تنفس دفع می‌شود‌، می‌توان تشخیص داد فرد به میکروب مبتلا شده است. فرد برای انجام تست تنفسی  از حدود یک ماه قبل نباید آنتی‌بیوتیک مصرف کرده باشد.

درمان بیماری:

 بر خلاف اکثر عفونت ها از بین بردن عفونت هلیکوباکترپیلوری بسیار مشکل است؛ چراکه این باکتری در مخاط معده زندگی امنی دارد و خود را در برابر داروها محافظت می کند. درمان همزمان با 4 دارو ، برای مدت دو هفته جهت ریشه کنی موفق هلیکوباکتر پیلوری ضروری است.  مقابله با عفونت این میکروب با کامل کردن دوره درمان بسیار حائز اهمیت است؛ زیرا طی نشدن دوره کامل درمان، باعث ناموفق بودن آن می شود.

 

 

 

اشتراک گذاری در شبکه های اجتماعی